Selasa, 17 September 2013

Surek Cinto Katiko Parang

"MASA pancerahan di Barat datangnyo kutiko abat ke 18. Di Minang pobilo datang jaman pancarahan itu, yo?” Parewa membirunguik, kutiko mambaco buku filsafat, kutiko kisah-kisah gadang, kutiko curito-curito mitos Malin Kundang, indak mamerahkan daun talingo lai. Kutiko curito Lareh Simawang indak manggarikkan banak lai. Curito dan mitos lamo indak mamikek, urang-urang mudo lai, kutiko tu tajadi  kondisi postmodern.
“Apo nan awak karajokan kini?” batanyo Ibu Reno ka Parewa. Ibu Reno saurang nan mandalami ilmu filsafat dan lamo baraja di Barat. Inyo mangarati bana tantang curito postmo tu. Inyo takana bana jo alua filsafat modern. Inyo pangagum curito George Orwell: Nineteen Eigty Four. Bilo ditarjamahkan ka bahaso awak jadi Tahun 1984.
“A nan  nampak Ibuk Reno, sasuai jo curito tu.” Parewa sariuih bana malengong ka Ibu Reno. Kutiko remaja, kutiko mudo dulu, Parewa juo acok mangana-ngana Ibu Reno. Karano inyo bungo ros nan tacelak di Kampuang Tanjuang. Kutiko tu Parewa babaju ijau, Reno anak sikola SMA, kudian manyambuang ka Yogyakarta di Fakultas Filsafat. Maambiak S-2-nyo di lua nagari. Sampai-sampai, Ibuk Reno dapek Ph.D-nyo tantang filsafat.
“Manuruik postmo, perkembangan iptek marupokan sarano untuak mampaburuak krisis, bukan untuak manguranginyo,” kecek Ibuk Reno mansitir difinisi tantang postmo filosof Jean-Francois Lyotard.
Dalam novel 1984 Orwell, iyo alah diramalkan tantang globalisasi masuak kamar awak lewaik televisi. Bung Basa, bisa mengontrol awak nan sadang lalok, atau sadang bapacaran jo bini awak.
“Sakali-sakali rancak juo bapikia barek.” Parewa mancibia, karano jo kalori ikan asin, jo sayua lalidih, inyo sato pulo bapikia nan barek-barek. Labaih-labiah dalam reformasi ko, rupiah indak baarago, urang jatuah cinto ka dollar Amerika. Indak tau inyo, baaso Amerika tu suko maninggakan kawan di jalan nan lacah. Inyo panuhuak kawan sairing. Lai takana Vietnam Salatan, Syah Iran, ko di ujuang mato awak, PRRI/Permesta!
“Iko awak diutak atiak pulo dek Bank Dunia tu, IMF tu! Nyo gantuang-gantuang satali awak.” Ibuk Reno nan suko mambaco sajarah , mancaliak ka Parewa. Inyo takana di jaman sulik, di jaman Soekarno, kutiko nagari awak barek ka kiri, bakawan jo RRC Cino dan Rusia.
Di nagari awak, kuminih sadang dapek tampek jo kapalo-kapalo nagari alah jadi kuminih. Alun lai rancak sipatu OPR nan malendo.
“Ambo ingek jo sapu tangan sirah baragi nan Reno kirim ka rimbo, kutiko ambo di utan dek sari?” tanyo Parewa sarupo dihinggok-i nostalgia.
Bacinto kutiko parang sudaro, lain pulo seronyo. Awak di rimbo, inyo di kota sikola, kudian taruih kuliah di pulau Jawa. Tabayang juo, bungo ros nan tacelak di Kampuang Tanjuang tu. Tigo satangah taun jadi tantara pambarontak. Takana poron Kaluang di Tilatangkamang. Takana poron di Simpangmalalak di Balingka,  takana tugu, takana rumah sirah, takana operasi samuik.
“Surek-surek nan disalunduikkan jo amai panjua kupi di Bukik Apik tu, lai ambo simpan-simpan juo.” Ibuk Reno sarupo mangana-ngana. Ari alah ampia sanjo, matoari sambunyi di baliak bukik Malalak. Jalan kelok-kelok ka Parik Panjang Matua, iyo alah langang.
“Awak alah ditinggakan curito tambo, sajarah alah dilipek dalam lamari. Awak manggosok-gosok adaik supayo bakilek nan ka dijua katurih. Gaid nan jadi panunjuak jalan turih tu, indak tau di ma Marah Rusli Laia, di ma Abdul Muis di maso mudo. Paliang-paliang, nan dapek awak pacaliakkan ka turih iyolah baruak mamanjek batang karambie tu alah baumua saratuih tahun pulo. Indak babuah lai!” Parewa basiap-siap untuak maninggakan Ibuk Reno, rintiak garimih barabuik jo sanjo

Tidak ada komentar:

Posting Komentar

Terima kasih telah memberi komentas

Matonyo Bakunang-kunang

TASINDIA den . Tapanca paluah kuniang den. Tabaka jangguik den. Bamimpi siang hari den. Aden suko dalam dua tangah tigo. Papek dilua runcian...