“KAMA se waang Parewa!” sentak kakaknyo nan padusi, katiko Parewa indak
pulang ka rumah mandehnyo babulan-bulan lamonyo. Kakaknyo nan padusi tu, banamo
Rabiah. Baumua sakitar 60-an baranak 4 urang, duo laki-laki dan duo parampuan.
Anak laki-lakinyo alah bakaluarga kasadonyo, tapi nan tuo parampuan alah gadih
gadang.
“Baa naiak
pitam bana, kakak ko,” jawek Parewa. Iyo pulo, bahaso inyo alah lamo pulo indak
pulang ka rumah mandehnyo. Labiah-labiah sajak induaknyo maningga babarapo
tahun lalu.
“Lakek sarupo
parangko pulo waang di rumah bini, ko mah,” gareseh kakaknyo Rabiah. Di rumah
gadang, parampuan sarupo kak Rabiah memang bakuaso pulo. Kakaknyo alah rusuh,
karano anak-anaknyo nan padusi alah patuik pulo dicarikan lakinyo. Karano
kahidupan sulik, sarupo jaman resesi bataun ko, patuik pulo rumah gadang nan
tirih jo anak gadih gadang indak balaki diuruih jo harato pusako.
“Den inok-inok
manuangkan, awak ko iyo gadang sarawa ko mah!” Parewa manunjuak ka dadonyo.
“Lai banyak sarjana awak, tapi nan mangarang tata bahaso Minangkabau ko urang
bule. Awak cadiak malam, bodoh di siang hari. Bule nan mangarang
tata bahaso Minang tu, banamo Gerard Moussay. Bataun-taun inyo di nagari
awak ko, baraja bahaso Minang dialek Agam, dialek Payokumbuah, dialek Pasisie,
dan langkok kasadonyo.”
“ Baa pangana
waang kini?” kecek kakak Parewa, Rabiah.
“Waang
uruihlah rumah gadang nan tirih, palakianlah kamanakan nan lah gadih gadang
tu,” tambah kak Rabiah.
Kabuik pagi
balun juo tasingkok, Parewa teringek, bara bakuasonyo parampuan di nagari awak
ko. Tampa baraja jo masalah garakan parampuan di Baraik, tampa mambaco
surek-surek Kartini nan nyo kirim kapado Abendanon tu, awak lai punyo Rohana
Kudus pulo. Dalam hiduiknyo, jadi wartawati surek kaba Suntiang Malayu. Penanyo tajam pulo di jamannyo. Tapi sajarah
salalu piliah kasiah, Rohana Kudus sabarih namo basuo di dalam buku nan taba tu.
“Aden pai dulu
kak,” mangecek Parewa kapado kakaknyo Rabiah. Parewa bajalan jo kaki sarawa tasenseang kateh.
Jalan kampuang alah mulai pulo takalubak aspalnyo, di badan jalan bisa pulo
baranang itiak duo-tigo.
“Udin
Kacang Miang, manga lamo bana waang maota di lapau ko. Alah putiah pulo aia
kopi.” Parewa mambulancikkan matonyo ka si Udin nan sadang mangunyah-ngunyah
goreng pisang jo katan sipuluik sirah.
Matohari lah
sapanggalah, di lapau-lapau sapanjang jalanan desa tu urang-urang masih maota.
Banyak ota tantang reformasi, rupiah dilanyau dek dollar Amerika, demo
guru-guru mamintak kenaikan gaji jo tunjangan maaja.
“Tamonok bana
waang Parewa. Apo pulo nan basarang di kapalo tu?” Udin Kacang Miang tagak dari
palanta. Angin bulan April nan agak lambok tu, mangipeh-ngipeh lihia bajunyo.
Rinai baka datang. Awan bararak di kaki parbukitan.
“Baa
ka indak tapikia di den, lamo awak ka sarupo ko lai? Banyak nagari Asia nan
mangalami resesi, ekonomi macet, pitih pinjaman Bank Dunia nan dilibas. Iyo
tabarek bana di nagari awak nan tasabuik kayo. Bara pangangguran banyaknyo
kini, catat angko-angko 40 juta pangangguran, alun lai pehaka nan tiok hari.
Baka dicabuik pulo Tap MPR tantang pelarangan kuminih di nagari awak.” Udin
Kacang Miang sarupo kadatangan sijundai, batutai-tutai surang. Pangangguran
bajadi-jadi, pehaka malelo pulo. Iko iyo tanah subur bana untuak paham kumunih, walaupun kumunih
di nagari inyiak moyangnyo alah runtuah.
“Antahlah,
Din. Indak tapikiakan di den jo tangkurak ketek, jo sikola batang pisang, jo
kalori randah, kalori goreng pisang rajo
jo katan sipuluik sirah tu,” suara Parewa mendesis antaro tadanga jo indak.
Haluan, Minggu 30 April 2000
Tidak ada komentar:
Posting Komentar
Terima kasih telah memberi komentas